Tad Somphamit: De spectaculaire stroomversnellingen van de Mekong in het zuiden
Stel je voor: je zit op een houten longtailboot, de motor bromt zachtjes en de Mekong voelt hier in het zuiden van Laos bijna wild.
De lucht is vochtig en je ruikt het groen van de eilanden om je heen. Dit is Si Phan Don, oftewel de 4000 Eilanden. Het is een plek waar de tijd lijntjes trekt en waar de Mekong, een van de grootste rivieren ter wereld, onvermoeibaar over rotsen en door kloven dendert. In dit waterige doolhof vind je de Tad Somphamit, een reeks stroomversnellingen die je backpackhart sneller laat kloppen.
Als je denkt aan backpacken in Laos, dan denk je aan rustige dorpjes, goedkope biertjes en epische natuur. De Tad Somphamit, vaak ook Li Phi genoemd, is een van die plekken die je moet zien om het échte Laos te voelen.
Het is geen toeristische attractie met hekken en veiligheidsvesten. Nee, dit is de Mekong op zijn ruigst.
Hier draait alles om het water, de kracht en de eilandjes die je per fiets of boot verkent.
Over de 4000 Islands
Si Phan Don is een uitgestrekt gebied in de provincie Champasak, pal tegen de grens met Cambodja. De Mekong versmelt hier en splitst zich in duizenden takken en eilandjes, vooral in het droge seizoen. Officieel zijn het er 4000, al weet niemand het precieze aantal.
Van al die eilanden worden er maar vier echt regelmatig bezocht door reizigers zoals jij.
Je hebt Don Det, het backpackershart. Don Khong, het grootste en rustigste eiland.
Don Khon, de kleine broer van Don Det waar de grote watervallen zijn. En Don Som, het minst bezochte en meest authentieke eiland. Wat Si Phan Don zo bijzonder maakt, is dat je hier in Laos bent, ver van de zee, maar het voelt wel zo.
Geen auto's op de eilanden, alleen fietsen, tuktuks en bootjes. De sfeer is relaxed, bijna lui, en de omgeving is overweldigend groen.
Het is de perfecte plek om een paar dagen, of weken, te blijven hangen. Zelfs de beroemde Khone Phapheng waterval, de breedste van Zuidoost-Azië, ligt hier. Die verplaatst vier keer meer water dan de Niagara Falls. Je voelt de trillingen in de grond als je erbij staat.
Khone Phapheng: de ongetemde waterval in de Mekong
Je kunt niet over de Tad Somphamit praten zonder de Khone Phapheng te noemen.
Deze waterval is de koning van de Mekong. Met een totale breedte van bijna 11 kilometer is het geen kleine stroomversnelling. Het water buldert met een snelheid van 13 meter per seconde over de rotsen. Het lawaai is oorverdovend en de mist hangt kilometers ver in de lucht.
Vroeger was dit de reden dat de Mekong niet bevaarbaar was tot in China, wat de geschiedenis van de regio heeft bepaald. De Khone Phapheng is makkelijk te bereiken vanaf Don Khon.
Je pakt een bootje en vervolgens een tuktuk naar de ingang. De entreeprijs zit vaak bij een tour inbegrepen, maar los is het ongeveer 50.000 Kip (zo'n €2,50).
Er is zelfs een Khone Phapheng Waterfall Museum bij de ingang. Daar vind je de legendarische Manikoth-boom. In 2012 is deze heilige boom gered met een helikopter en verplaatst omdat hij in de weg stond voor de waterkrachtontwikkeling. Een bizarre geschiedenis die je even op het netvlies moet krijgen.
Van Pakse naar Don Det – Reizen naar de 4000 Islands
Om hier te komen zul je eerst in Pakse moeten zijn, de hoofdstad van Champasak. Vanuit Pakse is het een avontuur op zich.
De goedkoopste en meest populaire manier is de minivan. Je betaalt ongeveer 12 dollar, inclusief de boottocht naar Don Det.
Dat is een prima deal. De rit duurt een uurtje of drie, afhankelijk van hoe vaak er gestopt wordt. Je stapt uit in het dorpje Nakasong, vanwaar de boot naar Don Det vertrekt.
Die boottocht zelf duurt maar 15 minuten. Je vaart over de Mekong, met zicht op de eilanden. Als je aankomt op Don Det, voelt het alsof je een andere wereld binnenstapt. Ontdek hier de verborgen zandstranden van de 4000 Eilanden; er zijn geen wegen, alleen zandpaden en een verharde hoofdweg.
De backpackers zitten hier vooral in het noorden van het eiland, rondom de "4000 Islands Bar".
Accommodatie is er in overvloed en spotgoedkoop. Een basic bungalow met fan en gedeelde badkamer heb je al voor €6 tot €10 per nacht.
Fietspaden en een oude spoorlijn
Eenmaal op de eilanden is een fiets je beste vriend. Je huurt er een voor 10.000 tot 15.000 Kip per dag (€0,50 - €0,75). De hoofdpaden zijn redelijk begaanbaar.
De grootste attractie op fietsafstand is de oude spoorlijn. Dit is een historisch stukje infrastructuur dat ooit deel uitmaakte van de Franse plannen om een spoorweg door Indochina te bouwen.
Li Phi Somphamit Watervallen
Deze waterval ligt op Don Khon, net iets zuidelijker van Don Det. Je fietst over de verharde weg naar de zuidpunt, waar je je fiets parkeert en te voet verder gaat.
De Li Phi (ook wel Tad Somphamit) is indrukwekkend omdat het water hier met enorme kracht door een nauwe kloof stroomt. Het is anders dan de brede Khone Phapheng waterval. Hier voel je de kracht van het water persoonlijker.
Eh… helemaal niks doen!
De entreeprijs is laag, vaak combineer je dit met een bezoek aan de dolfijnen.
Seriously, dat is een activiteit op zich. Ga zitten op een houten bankje bij een van de eettentjes aan de rivier. Bestel een frisse Lao Beer (ongeveer 10.000 Kip) en kijk naar de bootjes die voorbijkomen. De Mekong verandert continu.
Spring op de fiets naar Don Khon en check de watervallen
In het droge seizoen (november tot april) ontstaan er zandstranden, in het regenseizoen is het een woeste stroom. Nietsdoen hier voeltproductief. Vanaf Don Det fietst je over een smal bruggetje (je kunt ook een bootje nemen) naar Don Khon.
Dit eiland is iets heuvelachtiger en stiller. De weg naar de Khone Phapheng is een mooie tocht.
Sport de bijzondere Irrawaddydolfijn
Onderweg kom je verlaten Franse koloniale huizen tegen. Plan een halve dag voor deze tocht. Neem voldoende water mee, het is bloedheet.
De Irrawaddydolfijn is een ernstig bedreigde diersoort. Ze leven hier in de Mekong. Je kunt ze spotten vanaf een bootje.
Drijf met een tube over de Mekong
De kans is klein, ze zijn schuw, maar als je er een ziet springen is het magisch.
Boek een tourtje vanaf Don Det of Don Khon. Verwacht geen dierentuin-achtige garanties, het blijft wild.
Speel een potje voetbal met de eilandbewoners
De locals vertellen je graag verhalen over deze mysterieuze beesten. Op rustige stukken van de rivier kun je een tube huren (een rubberen band) en languit dobberen. Zorg dat je dit doet op plekken waar de stroming niet te sterk is.
Vraag de locals waar het veilig is. Zwemmen in de Mekong kan gevaarlijk zijn door de sterke stroming en de ondiepe rotsen.
Drijven met een tube is de veilige, relaxte variant. In de late middag, als de zon wat minder fel is, verzamelen de kids zich op de veldjes. Ze zijn gek op voetbal. Schuif gerust aan. Het niveau doet er niet toe, het gaat om het contact.
Chill bij het zwembad
Je merkt dat het toerisme hier nog niet is doorgeslagen in een vervelende commercialiteit. Als de hitte te veel wordt, zoeken backpackers de verkoeling op bij de hostels die een zwembad hebben.
Dit zijn vaak de duurdere opties (€20+ per nacht), maar voor een dagpas of een cocktail kun je er vaak wel terecht.
Guesthouses zoals "Sala Done Det" hebben fijne plekken om af te koelen.
Praktische tips voor je bezoek
Voordat je je backpack inpakt, zijn er een paar dingen die je goed moet regelen.
- Huur een fiets: Dit is essentieel. De oude spoorlijn op Don Det-Don Khon verkennen op de fiets is een van de leukste dingen om te doen. De rails liggen er nog deels op, je fietst dus gedeeltelijk op het spoor.
- Bezoek Khone Phapheng vanaf Don Khon: De makkelijkste manier is per boot en tuktuk. Vanaf Don Det is het een grotere expeditie.
- Verblijf op Don Det: Als je budgetreiziger bent, slaap hier. Accommodatie is goedkoop en de sfeer is top. Don Khong is duurder en minder op backpackers gericht. Denk aan hotels met airco en zwembad.
- Let op met zwemmen: De Mekong is speels, maar gevaarlijk. De stroming is op veel plekken extreem sterk. Zwem alleen op aangewezen plekken of met een gids.
- Bezoek het museum: Zie de Manikoth-boom. Het is een kort verhaal, maar het zet de strijd tussen natuur en ontwikkeling in Laos in perspectief.
- Geld: Er zijn pinautomaten op Don Det (meestal), maar ze werken niet altijd. Neem voldoende contant geld mee vanuit Pakse.
Laos is relaxed, maar je wilt geen vervelende verrassingen. De Tad Somphamit is meer dan alleen een waterval. Het is de poort naar een stuk Laos waar de Mekong de baas is. Het is de plek waar je je fiets neergooit en gewoon gaat zitten kijken. Of je nu komt voor de watervallen, de dolfijnen of de bijzondere voetafdruk van Boeddha, dit stukje zuidelijk Laos vergeet je niet snel.