Tad Xe Katam Waterval: De verborgen reus van de provincie Champasak
Je staat op de rand van een afgrond. Beneden je kronkelt de Mekong als een groenblauwe slang door het landschap.
Rechts van je stort een waterval zich naar beneden, links van je een tweede.
De rook van je avondeten hangt nog in de lucht, gemengd met de geur van natte aarde en wilde orchideeën. Dit is Tad Fane. Een plek die je voelt, niet alleen ziet.
In de provincie Champasak, het zuiden van Laos, vind je deze juweeltjes. Veel backpackers racen van Luang Prabang naar Vientiane en down naar het zuiden, maar ze missen deze plek. Ze stoppen bij Wat Phu of de 4000 Islands. Maar jij? Jij duikt dieper. Je zoekt de plekken waar de massa niet komt.
Tad Fane is er zo een. En omringd door de historie van Champasak, voelt het alsof je terugstapt in een verloren hoofdstuk van de Laotiaanse geschiedenis.
Tad Fane Waterfall: Dubbele waterval in Champasak, Laos
Even iets duidelijks, want de namen kunnen verwarrend zijn. We hebben het over Tad Fane.
Soms hoor je reizigers mompelen over Tad Xe Katam, maar in de reisgidsen en lokale verhalen draait het hier om de 'grote twee'. Tad Fane is de beroemde dubbele waterval. Twee stroken water die parallel naar beneden donderen, diep de jungle in.
Je vindt deze giganten op het Bolaven Plateau. Dit plateau is een oud vulkanisch gebied.
De grond is vruchtbaar, de lucht is koeler, en het groen is intenser dan waar ook in Laos. Je rijdt erheen vanuit Pakse, de hoofdstad van Champasak. Pakse is de gateway voor elke backpacker die het zuiden induikt. Vanuit daar huur je een scooter of spring je in een songthaew.
De weg omhoog naar het plateau is een rit op zich. De temperatuur daalt, je passeert koffieplantages en watervallen die soms direct over de weg kletteren.
Tad Fane zelf is niet zomaar een waterval. Het is een ervaring. De val is diep, de kracht enorm.
Wanneer ga je en wat moet je aan?
Je staat op een uitkijkpunt en kijkt zo de afgrond in. Voor avonturiers zijn er ropes om naar beneden te klimmen, al is dat voor de meeste backpackers met een standaard backpack op hun rug een brug te ver.
De omgeving is wild. Je hoort cicaden, het geruis van water en af en toe een groepje lokale gidsen. Timing is alles.
Wil je de maximale kracht zien? Ga tijdens het regenseizoen, vanaf mei tot oktober.
Tip: Draag altijd stevige schoenen. Slippers zijn prima voor op het eiland Don Det, maar hier in de jungle van Champasak ga je op je plats gaan zonder goede grip.
Het waterpeil is dan op zijn hoogst, de stroom is woest en het bos eromheen is weelderig groen. Nadeel? De paden zijn modderig en glad.
In het droge seizoen (november tot april) is het water minder indrukwekkend, maar is het wandelen veel makkelijker en de lucht blauwer. De toegangsprijs is vaak een lokaal gedoe. Soms vraagt een dorpshoofd een kleine bijdrage, soms is het gratis.
Reken op een bedrag van 10.000 tot 20.000 Kip (ongeveer €0,50 - €1,00).
Het is geen commerciële attractie zoals de watervallen in Thailand. Het is puur, ongerept en een beetje ruig. Neem water en snacks mee, er is geen verkoopstandje met een Starbucks latte.
Heilige tempels en natuurgebieden in Laos
De waterval is spectaculair, maar Champasak ademt geschiedenis. Je bent hier niet ver van Wat Phu Champasak.
Dit is de parel van de provincie en staat op de UNESCO Werelderfgoedlijst.
De tempel is meer dan duizend jaar oud en was ooit het religieuze hart van het Khmer-rijk, ver voor de tempels van Angkor Wat in Cambodja hun hoogtijdagen beleefden. De ligging is fenomenaal: de tempel loopt omhoog tegen een heuvelrug, met een perfecte lijn naar de rivier en de eilanden erachter. Als je vanuit Pakse naar het zuiden rijdt, naar de 4000 Islands (Si Phan Don), passeer je Champasak-stad.
Hier vond je vroeger de koningen van Laos. De sfeer is nog steeds koninklijk, ook al is het er rustig. De Mekong bepaalt hier alles. Op het eiland Don Daeng, recht tegenover Champasak, kun je de drukte ontvluchten.
Geen auto's, alleen fietsen en guesthouses aan het water. Het voelt alsof de tijd hier langzamer gaat.
Combineer je bezoek aan Tad Fane met een dagje Wat Phu. Het contrast tussen de wilde kracht van de natuur en de verfijnde oude architectuur laat je zien hoe divers deze provincie is, net als bij de Tad Mauk waterval, een echte verborgen parel.
De verborgen schat: Wat Muang Kan
Als je toch in de buurt bent, sla dan Wat Muang Kan niet over. Veel reizigers rennen van Wat Phu naar de boot naar Don Det. Maar deze tempel, gebouwd in de 19e eeuw, ligt er vaak verlaten bij.
Het is een prachtig voorbeeld van de vroegere bouwstijl. Je kunt hier in je eentje rondlopen en de rust voelen.
Stel je voor: je bent de enige toerist, de monniken zijn net weg, en je hoort alleen het geluid van bladeren die bewegen in de wind.
Provincie vol bezienswaardigheden
Champasak is meer dan een stop op de route. Het is een bestemming op zich.
De provincie is groot, groen en waterrijk. De bekendste route is die naar de Bolaven Plateau watervallen. Naast Tad Fane kun je ook de verborgen Tad Faed watervallen, Tad Lo, Tad Hang en nog veel meer ontdekken.
Sommige zijn makkelijk te bereiken, andere vereisen een hike. Zoek je actie? Bezoek dan de natuurlijke glijbaan bij Vang Vieng. Het leuke aan backpacken hier is dat je vaak de watervallen voor jezelf hebt.
In het weekend zie je locals picknicken, maar doordeweeks is het vaak stil. De verbinding tussen al deze plekken is de Mekong. Je kunt de rivier oversteken met een gammel veerbootje voor een paar cent.
Route suggesties voor je reis
Je ziet vissersbootjes, vrachtschepen vol met bananen en geiten, en kinderen die zwemmen. De sfeer is relaxed. Niemand heeft haast.
Als je vanuit Vientiane of Luang Prabang komt, duurt het even voordat je aan dit tempo went.
Maar geef het een dag of twee. Dan ontspant je schouders en begin je de omgeving echt te zien. Een logische volgorde voor je backpack-trip door het zuiden is:
- Pakse: Aankomst, scooter huren, geld wisselen.
- Bolaven Plateau: Rijdt de coffee-loop, bezoek Tad Fane en Tad Lo. Blijf slapen in een homestay bij de koffieboeren.
- Champasak Town: Bezoek Wat Phu en Wat Muang Kan. Neem de ferry naar Don Daeng voor een rustige nacht.
- 4000 Islands: Don Det en Don Khon. Zoek de dolfijnen, fiets over de eilandjes, ontspan.
Praktische tips voor jouw avontuur
Om je verblijf in Champasak soepel te laten verlopen, hier wat concrete tips. Deze zijn gebaseerd op de realiteit van backpacken in Laos, niet op de luxe die je soms in reisbrochures ziet.
Geld en kosten: In Pakse en grote dorpen pinnen (ATM) is mogelijk, maar vaak leeg. Neem voldoende dollars of Thaise baht mee om te wisselen. Voor een nacht in een guesthouse op het Bolaven plateau betaal je tussen de 80.000 en 150.000 Kip (€4 - €8).
Eten bij een lokaal tentje kost 20.000 - 40.000 Kip. Een liter water is overal verkrijbaar voor 5.000 Kip.
Transport: De beste manier is een motorbike. De huur is ongeveer 70.000 - 100.000 Kip per dag. Zorg dat je een helm draagt (niet verplicht, wel verstandig) en check de banden voor je weggaat. De wegen naar de watervallen zijn gedeeltelijk verhard, maar de laatste kilometers vaak gravel of aarde.
- Stevige wandelschoenen of sportschoenen met grip.
- Sneldrogende kleding (het is vochtig, je was droogt langzaam).
- Anti-muggenspray (DEET 30-50%), vooral 's avonds.
- Een hoofdlamp voor als je in een homestay slaapt waar de stroom uitgaat.
- Contant geld. Geen creditcard.
Wat moet je inpakken? Als je deze plekken bezoekt, onthoud dan dat je gast bent in een land dat leeft van de landbouw en het toerisme dat langzaam groeit.
Wees respectvol tegen monniken, geef geen geld aan kinderen en probeer zo weinig mogelijk plastic afval achter te laten. De natuur hier is kwetsbaar. Tad Fane is een reus, maar een reus die je met rust moet laten om hem te behouden voor de volgende backpacker die net als jij op zoek is naar dat echte, ongerepte Laos.